Beurscrash: definitie, geschiedenis en feiten
BegrippenlijstWat is een beurscrash?
Een beurscrash is een plotselinge en dramatische daling van de aandelenkoersen over een breed deel van de markt. Dit kan leiden tot paniek onder beleggers met als mogelijke economische crisis tot gevolg.
Nog geen BUX belegger? Maak je account aan
Waar komt de term beurscrash vandaan?
De term beurscrash is afkomstig van het Duitse woord ‘Krach’, dat instorting betekent. Daarom zie je ook vaak het woord ‘beurskrach’ staan.
De geschiedenis van de beurscrash
Door de geschiedenis heen zijn er verschillende beurscrashes geweest. Daarvan zijn de Wall Street-crash, Zwarte Maandag en de kredietcrisis het bekendst. Laten we daar eens naar kijken.
1. De Wall Street-crash op 24 oktober 1929
De bekendste beurscrach begon op 24 oktober 1929, een dag die we nu kennen als Zwarte Donderdag. Op die dag verloor de Amerikaanse beurs op Wall Street maar liefst 15% van haar waarde. Dit was het startschot voor de Grote Depressie, een periode tussen 1929 en 1939 die zorgde voor een economische recessie die de hele wereld trof.
2. Zwarte Maandag in 1987
Op 19 oktober 1987, ook wel Zwarte Maandag of Black Monday genoemd, beleefden de wereldmarkten een plotselinge vrije val. Op deze dag kelderden wereldwijd veel beurzen, waarvan de beurs van Hongkong de grootste val maakte: meer dan 45%.
Zwarte Maandag duurde niet zo lang als de Wall Street-crash. Na twee jaar bereikten de koersen weer het niveau van vóór de crash.
3. De kredietcrisis in 2008
De kredietcrisis begon niet met een knal, maar met een zucht uit de Amerikaanse huizenmarkt in 2007. Op 29 september 2008 weigerde het Amerikaanse Congres een reddingsplan om de financiële sector te helpen, waaronder banken die hypotheken verstrekten. Kort daarna schoot de Dow Jones omlaag met 777 punten.
Deze kredietcrisis verspreidde zich over de wereld, waarbij banken in de problemen raakten. De overheid moest op grote schaal ingrijpen om de financiële markten te redden.
Wat was de grootste beurscrash ooit?
De Wall Street-crash van oktober 1929 wordt beschouwd als de grootste crash vanwege de langdurige economische gevolgen. Terwijl andere crashes sneller herstelden, leidde deze krach tot een jarenlange depressie waarin de aandelenmarkt pas na jaren weer wist te herstellen.
Hoe ontstaat een beurscrash?
Een beurscrash ontstaat zelden door één enkele oorzaak. Het is vaak een mix van verschillende factoren die elkaar versterken. Zoals een zeepbeleffect, geopolitieke gebeurtenissen, natuurverschijnselen en handelen met hefboomeffect.
1. Zeepbeleffect
Een speculatieve bubbel ontstaat wanneer de prijzen van aandelen veel harder stijgen dan de werkelijke waarde van de bedrijven, de overwaardering. Beleggers worden overmoedig. De stijging lijkt oneindig en bijna iedereen wil meeliften op de koersstijgingen. Hierdoor is de onderliggende waarde van een beleggingsproduct niet meer in verhouding tot de koers van het product. Verliest de markt vertrouwen? De kans dat beleggers hun producten willen verkopen om geen verlies te lijden is groot. Met als gevolg dat de bubbel knapt. Hoe groter de zeepbel, hoe groter het effect op de markt.
2. Geopolitieke gebeurtenissen
Onverwachte geopolitieke gebeurtenissen, zoals een oorlog, kunnen de economie verlammen. Wanneer de onzekerheid toeneemt, trekken beleggers hun geld terug uit investeringen, omdat ze bang zijn dat de waarde sterk daalt. Dit kan leiden tot een snelle daling.
3. Natuurverschijnselen
Hoewel ze minder vaak direct de oorzaak zijn, kunnen natuurrampen of een wereldwijde gezondheidscrisis, zoals we recent zagen met de coronacrisis, de logistiek en productie van bedrijven wereldwijd verstoren. Dit tast het vertrouwen aan en kan een trigger zijn voor een verkoopgolf.
4. Handelen met hefboomeffect
Als de markt daalt, gaan beleggingsproducten met een hefboomeffect onderuit. Handelen met een hefboom betekent dat je met een relatief klein bedrag aan eigen kapitaal een grotere positie op de markt kunt innemen. Beleggers worden gedwongen om hun posities te verkopen, wat ervoor zorgt dat de koersen nog verder onderuit gaan. Op grote schaal kan dit een beurscrash veroorzaken.
Wat zijn de gevolgen van een beurskrach?
Een beurscrash kan grote gevolgen hebben, kijk maar:
- Bedrijven kunnen minder makkelijk kapitaal ophalen, wat de groei remt of zelfs voor faillissement zorgt.
- De werkloosheid loopt vaak op omdat bedrijven moeten bezuinigen.
- Er ontstaat een kredietkrapte, waardoor banken minder snel leningen verstrekken.
- De crash kan zich uitbreiden naar andere markten.
- Op de langere termijn kan het leiden tot een langdurige economische recessie.
Flash crash
Een modern fenomeen op de financiële markten is de flash crash. Dit is een extreem snelle daling die slechts enkele minuten duurt. Zo stortte op 6 mei 2010 de Amerikaanse beurs in, die zich na 20 minuten weer herstelde.
Kun je een beurscrash voorspellen?
Hoewel veel economen proberen een beurscrashvoorspelling te doen, blijkt dit in de praktijk bijna onmogelijk. Je weet vaak pas achteraf wat de precieze trigger was. Factoren zoals de kredietcrisis of de crash in oktober 1929 werden pas achteraf herkend.
Ben je nog geen BUX-belegger? Maak in enkele minuten je account aan en begin met het opbouwen van je vermogen.
Beleggen brengt risico’s met zich mee. Je kunt je inleg verliezen.
Alle opvattingen, meningen en analyses in dit artikel dienen niet geïnterpreteerd te worden als persoonlijk investeringsadvies. Individuele investeerders dienen hun eigen beslissingen te maken of onafhankelijk advies in te winnen. Dit artikel is opgesteld met het oog op het voorzien van informatie en dient te worden beschouwd als marketingcommunicatie.
