Wat is een IPO? Ontdek alles over de beursgang

Beleggen in

Wanneer je het financiële nieuws volgt, kom je regelmatig de term ‘IPO’ tegen. Een IPO is een manier voor een onderneming om geld op te halen bij het grote publiek om ambities waar te maken. Maar wat gebeurt er precies achter de schermen? En wat betekent een IPO voor jou als belegger? Lees vooral door, want na dit artikel begrijp je niet alleen de definitie, maar ook het proces, de voor- en nadelen én hoe je kunt beleggen in IPO’s bij BUX.

Wat betekent IPO?

Een IPO (Initial Public Offering) is een beursintroductie waarbij een bedrijf voor het eerst aandelen aan het publiek biedt, zodat beleggers deze op een effectenbeurs kunnen kopen en verhandelen. De aandelen zijn dus niet alleen meer in handen van de oprichters, het management, de vroege investeerders of de private partijen. In het Nederlands heet een IPO ook wel ‘beursgang’ of ‘beursintroductie’.

Goed om te weten: IPO is ook de afkorting van ‘Interprovinciaal Overleg’ dat belangen behartigt van de twaalf Nederlandse provincies in Den Haag en Brussel. Deze betekenis laten we verder buiten beschouwing.

Nog geen BUX belegger? Maak je account aan

Waarom willen bedrijven naar de beurs gaan?

Een bedrijf wil meestal naar de beurs gaan om kapitaal op te halen bij een brede groep beleggers. Bijvoorbeeld om te kunnen innoveren of om een nieuw product te financieren. Het bedrijf hoeft de financiering dus niet te regelen via de bank of private investeerders, maar kan dit via de kapitaalmarkt doen. Dit kan de groeiplannen versnellen.

Daarnaast kan naamsbekendheid een reden zijn om naar de beurs te gaan. Het kan zorgen voor een goede reputatie, geloofwaardigheid en vertrouwen, omdat er veel regels aan een beursgang zijn verbonden.

De voordelen van een Initial Public Offering

Een Initial Public Offering kan een slimme stap zijn voor een bedrijf dat groter wil worden. Het biedt namelijk verschillende voordelen, zoals je kunt zien in onderstaande tabel.

Voordeel

Impact op het bedrijf

Kapitaal ophalen

Een succesvolle IPO kan veel geld ophalen voor onder andere uitbreiding, onderzoek, ontwikkeling en schulden aflossen dan via een paar investeerders.

Minder afhankelijk

Het bedrijf is minder afhankelijk van een handvol investeerders. Wat als een van hen plotseling overlijdt of failliet gaat?

Betaalmiddel

Het bedrijf kan eigen aandelen gebruiken als ‘valuta’ om andere bedrijven over te nemen. Dit maakt overnames makkelijker en minder belastend voor de kas.

Liquiditeit voor investeerders en oprichters

Eigenaren en vroege investeerders kunnen een IPO gebruiken als ‘exitstrategie’. Ze verzilveren (een deel van) hun aandelen in contanten door deze te verkopen nadat het bedrijf naar de beurs is gegaan.

Het publieke imago en de naamsbekendheid

Een beursgang kan zorgen voor meer geloofwaardigheid, doordat het bedrijf moet voldoen aan strenge regels. Ook kan het zorgen voor merkbekendheid door de media-aandacht.

Talent aantrekken en behouden

Een beursgenoteerd bedrijf kan nieuw talent aantrekken of medewerkers behouden met aandelen en hen zo binden aan het succes van de onderneming.

Legitiem

Een beursgenoteerd bedrijf wordt als legitiem gezien, doordat het de boekhouding openbaar moet maken. Dit kan ervoor zorgen dat financiering goedkoper en makkelijker kan.

De nadelen van een Initial Public Offering

Hoewel een Initial Public Offering bedrijven verschillende voordelen biedt, zijn er ook een aantal aandachtspunten te benoemen waar ze rekening mee moeten houden.

De nadelen van een IPO.

Nadeel

Impact op het bedrijf

Hoge kosten

Een IPO brengt hoge kosten met zich mee. Denk aan kosten voor advocaten, investeringsbankiers, accountants en externe consultants. Bedrijven betalen ook vier tot zeven procent van het opgehaalde kapitaal aan de bank (underwriter).

Financiële verslaglegging

Als een bedrijf naar de beurs gaat, krijgt het doorlopende verplichtingen. Denk aan financiële rapportages, updates en transparantie richting de markt. Dit kan ingewikkeld, tijdrovend en duur uitpakken.

Prestatiedruk

Er ontstaat druk om groeiende winstcijfers te laten zien. Dit kan ten koste gaan van langetermijninvesteringen.

Regelgeving

Na een beursgang valt het bedrijf onder streng toezicht. Het voldoen aan alle wet- en regelgeving is tijdrovend en fouten kunnen leiden tot boetes.

Wat is het proces van een IPO?

Het IPO-proces is het traject waarin een bedrijf zich voorbereidt om een beursnotering te realiseren: van waardering en prospectus tot prijsbepaling, toewijzing van aandelen en de eerste handelsdag. Dit proces kun je onderverdelen in zeven onderdelen:

1. Het besluit om naar de beurs te gaan

Het IPO-proces start als het bedrijf aandelen publiekelijk wil maken op de aandelenbeurs. Belangrijke stakeholders beslissen eerst of een IPO past bij de ontwikkeling en plannen van de onderneming.

2. Underwriters kiezen

Tijdens de voorbereiding worden er een of meerdere investeringsbanken gekozen die het bedrijf adviseren, begeleiden en de uitgifte organiseren. Deze banken worden ook wel ‘underwriters’ genoemd en spelen een grote rol tijdens een IPO. In feite helpen ze voorkomen dat de beursgang volledig mislukt.

Ook worden er accountants en juristen ingeschakeld om de financiële administratie en de juridische structuur door te lichten.

3. Prospectus

Het bedrijf maakt juridische en financiële gegevens in orde en zorgt voor naleving van regelgeving. Ook wordt er een prospectus opgesteld waarin de informatie over het bedrijf, de financiële situatie, risico’s en toekomstplannen staat.

4. Indienen bij de toezichthouder

Het bedrijf levert documenten aan de toezichthouder en laat zien dat het voldoet aan regels en transparantie-eisen. In Nederland moet de AFM (Autoriteit Financiële Markten) het prospectus goedkeuren, al dan niet met eventuele wijzigingen.

5. De marketing-roadshow

Het management van het bedrijf presenteert groeipotentieel en financiële vooruitzichten aan grote institutionele beleggers, zoals pensioenfondsen en banken, tijdens een zogenoemde ‘marketing-roadshow’. Ze gaan dus langs om te laten zien waarom het de moeite waard is om te investeren in het bedrijf.

6. De introductieprijs wordt vastgesteld

Deze investeerders geven aan hoeveel aandelen ze willen kopen en tegen welke prijs. De introductieprijs wordt vervolgens bepaald door de bank, op basis van waardering en vraag. Daarna worden de aandelen verdeeld over de investeerders.

7. De eerste handelsdag

De aandelen komen op de beurs tijdens de eerste handelsdag, zoals de Euronext en Nasdaq, en beleggers kunnen deze (ver)kopen.
De grootste aandeelhouders, vaak de oprichters en het management, ondertekenen een lock-upovereenkomst. Tijdens deze lock-upperiode mogen ze hun aandelen gedurende 90 tot 180 dagen niet verkopen. Dat helpt om stabiliteit te waarborgen rond de beursgang, zodat de koers niet meteen alle kanten op vliegt.

Hoelang duurt het IPO-proces?

Er bestaat geen vaste tijdlijn voor een IPO-proces, want de duur hangt af van hoe goed het traject wordt gemanaged en gecoördineerd. Ook de financiële huishouding, marktomstandigheden en complexiteit van het bedrijf spelen een rol in de duur. Bedrijven hebben vaak een lange voorbereidingstijd nodig voor een beursgang (IPO), die kan variëren van 6, 12, 18 tot soms wel 24 maanden of langer.

Wat kost een beursintroductie?

Ook de kosten van een beursintroductie zijn afhankelijk van de omvang van de beursgang, maar je kunt ervan uitgaan dat het duur is. De grootste kostenposten zijn de underwriter(s), noteringskosten, juridische adviseurs, accountants en audits. Ook de roadshows en verzekeringen brengen kosten met zich mee, evenals de registratie-eisen van de beurs waarop het bedrijf genoteerd wordt. Dit kan bij elkaar wel honderdduizenden tot miljoenen euro’s zijn.

De voorwaarden voor een beursintroductie op Euronext Amsterdam

Op Euronext Amsterdam moet een onderneming voldoen aan een aantal voorwaarden om genoteerd te worden, aldus Ondernemersplein. Namelijk:

De onderneming bestaat vijf jaar of langer.
De onderneming moet in de afgelopen vijf jaar minstens drie jaar winst hebben gemaakt.
Het eigen vermogen is minimaal vijf miljoen euro.
De aandelen die worden uitgegeven zijn meer dan vijf miljoen euro waard.

Voor sommige ondernemingen kunnen de bovenstaande eisen te groot zijn. Daarom bestaat er ook de Nederlandsche Participatie Exchange (NPEX). Dit is een beurs voor het midden- en kleinbedrijf (mkb) dat minder hoge eisen stelt, zoals één jaar winst.

Is het kopen van een IPO een goede of een slechte zaak?

Beleggen in IPO’s kent, net als elke beleggingsvorm, risico’s. De prijs is namelijk een schatting en kan op de eerste handelsdag hoger of lager uitvallen dan de geschatte prijs. Dat is ook de reden waarom sommige beleggers ervoor kiezen om eerst te kijken wat de aandelenkoers doet voordat ze aandelen kopen.

Het is aan te raden om te kijken of een IPO in jouw beleggingsplan past. Ook kan het een goed idee zijn om onderzoek te doen naar de financiële gezondheid van de onderneming en de prospectus te lezen.

IPO’s voor particuliere beleggers bij BUX

Wil jij beleggen in IPO’s? Dan kan bij BUX. Wij zijn namelijk de enige broker in Nederland die sommige IPO’s aanbiedt aan particuliere beleggers.

Je ontvangt per e-mail wanneer er een aanstaande IPO is. Heb je interesse? Dan word je doorverwezen naar een speciaal formulier. Vul je persoonlijke gegevens in en het bedrag dat je wilt investeren. Kom je in aanmerking? Dan nodigen we je uit om deel te nemen.

Download de BUX-app en maak je klaar

Beleggen brengt risico’s met zich mee. Je kunt je inleg verliezen.

Alle opvattingen, meningen en analyses in dit artikel dienen niet geïnterpreteerd te worden als persoonlijk investeringsadvies. Individuele investeerders dienen hun eigen beslissingen te maken of onafhankelijk advies in te winnen. Dit artikel is opgesteld met het oog op het voorzien van informatie en dient te worden beschouwd als marketingcommunicatie.